Tatil Yaparken Enerji Tasarrufu

Birkaç yıl öncesine kadar evde klima kullanma alışkanlığı da pek yaygın değildi. Ancak son yıllarda yaz aylarının kavurucu geçmesi klima kullanımını artırdı. Hatta basında çıkan bir haberde, “Tüketim, başta Antalya olmak üzere turizm yörelerinden gelen aşırı taleple birlikte tüm zamanların rekorunu kırarak 613 milyon kilovat/saate çıktı” deniliyordu. Klimaların verimli çalışıp çalışmaması, elektrik tüketimini etkiliyor. Pazarda A sınıfı klimanın payının henüz yüzde 30'larda olduğunu düşünürsek, klima alanların verimsiz cihaz alma olasılığının yüksek olduğunu söyleyebiliriz. Ne yazık ki, D E sınıfı ve çok ucuz satılabilen bir klima A sınıfına göre daha fazla elektrik tüketiyor.

Aslında iyi yalıtılmış ve batı tarafında iyi gölgelendirilmiş, perdelenmiş ve içeride doğal hava akışı sağlanmış bir binanın klimaya ihtiyacı olmayabilir. Camların ısı geçirgenlikleri de enerji tasarrufu için son derece önemli.

Araştırmamızda düşük karbon ayak izine sahip ailelerin evleri çift camlı. Tek camlı bir evde yaşayan ve oturdukları binanın yalıtımsız olduğunu söyleyen bir ailenin karbon ayak izini etkileyen en büyük dilim ise evin ısıtılmasından kaynaklanıyor. Oysa tek camı ısı kontrol destekli çift camla degiştirmek, bu camdaki ısı alışverişini 4 katından fazla azaltabiliyor. Böylece ısıttığınız veya soğuttugunuz alanın ısısını daha kolay kontrol edebiliyor ve enerji tasarrufu sağlayabiliyorsunuz.

Yıldız Teknik Üniversitesi'nde yapılan bir araştırma da bizi destekliyor. 100 m? büyüklüğünde 241 odalı bir apartman dairesinde oturan bir aile, tüketim alışkanlıklarını tamamen değiştirerek ve sözünü ettiğimiz önlemleri alarak aylık enerji harcamasını (elektrik ve ısıtma) 388,20 liradan 137,78 liraya indirerek yüzde 65 azaltabiliyor ve ayda 250 liraya varan bir tasarruf sağlıyor ki, bu aile bütçesi için de çok değerli.

İklim değişikliğini önlemek için karbon salımındaki payımızı azaltmak çok taraflı bir sorum- luluk. Örneğin kullandığımız elektrik, termik santraller yerine güneş, rüzgâr gibi yenilenebilir enerji kaynaklarından üretilmiş olsa, bu değişiklik elektrik harcamamıza yansıyacak ve karbon salımına bireysel katkımızın daha da düşmesine neden olacak. Türkiye, dünyadaki diğer ülkelere örnek olarak, 2004’ teki kişisel salımımız olan 3 kg'ı hedefleyebilir. Ve bireysel tasarruf ve çabaların yanında hükümetler ve yerel yönetimler de, bu hedefi destekleyen yenilenebilir enerji yatırımlarını hızlandırabilir.

Türkiye'de, son birkaç yılda çıkarılan yasa ve yönetmeliklerle enerji verimliliği konusunda önemli adımlar atıldı. 2007 yılında çıkarılan Enerji Verimliliği Yasası, enerjinin üretim, iletim, dağıtım ve tüketim aşamalarında, enerji verimliliğinin artırılması ve desteklenmesi, toplum genelinde enerji bilincinin geliştirilmesi ve yenilenebilir enerji kaynaklarından yararlanılmasına yönelik uygulamaları da kapsıyor.

Enerji verimliliği ve tasarrufu konusunda eskisine oranla çok fazla bilgi var. Makine Mühendisleri Odası gibi birçok sivil toplum örgütü enerji verimliliğini yaşantımıza yerleştirmek üzere yayınlar hazırlayarak ücretsiz dağıtıyor. Bu yayın- larda onlarca öneri yer alıyor. Yapmamız gereken tek şey, öğrendiklerimizi davranışa ve bunu da alışkanlığa dönüştürmek.

Oya Ayman Özesmi, “İnsan bir kere tasarruf etmeye başladığında artık yaşamındaki her şeyi ona göre planlamaya başlıyor” diyor. Uygar Özesmi ise bireysel olarak günlük yaşamda yapılan değişikliklerin bir süre sonra toplumsal dönüşümü beraberinde getireceğini savunuyor: “Kendi yaşamınızda bir şeyleri değiştirmeye başladığınızda çevrenizden, işyerinizden, komşunuzdan, yerel yönetimden ve hükümetten de aynı duyarlılığı beklemeye başlıyorsunuz. Yani bireysel farkındalıklar toplumsal dönüşüme katkıda bulunuyor. Değiştirilen her ampul, binilen her toplu taşıma aracı, toplumsal dönüşüme katkıda bulunacak mücadelenin bir parçası oluyor”

Araştırmamızın sonuçları, benzer ortamlarda çalışan ve aynı kültürü paylaşan bir kişinin diğerine oranla 3 katı daha fazla karbon ayak izi yaratabileceğini gösteriyor. Ve en önemlisi, karbon ayak izinin yüksek ya da düşük olmasının gelirle de bir ilgisi yok. Bu bir düşünce yapısı ve sorum- luluğu algılama biçimi. O halde herkes önce alışkanlıklarını sonra toplumu değiştirebilir... İklimi kurtarmak bizim elimizde.